12/02/2026 - 13/02/2026
Afgelopen december vond de kickoff plaats van IEDEM. Tijdens deze bijeenkomst kwamen Connectr, Common Affairs, Citymaker en Duurzaam Energie Perspectief (DEP) samen om het startsein te geven voor een gezamenlijk traject dat zich richt op het versnellen van woningbouw in een tijd van toenemende netcongestie. Het traject wordt mede mogelijk gemaakt door Provincie Gelderland.
Woningbouw onder druk door netcongestie
Nederland staat voor een grote opgave: de realisatie van nieuwe, duurzame woningen terwijl het elektriciteitsnet op veel plekken tegen zijn grenzen aanloopt. Plannen vertragen doordat beschikbare netcapaciteit ontbreekt. Netverzwaring is een oplossingsrichting waar netbeheerders hard aan werken, maar dat vraagt tijd. Tijd die er niet is, want de woningnood is hoog. Alternatieve concepten zijn nodig om lokaal slimme energiesystemen te ontwikkelen. In verschillende pilots is al aangetoond dat er veel mogelijk is.
Gemeenten en ontwikkelaars zijn vaak afhankelijk van netverzwaringstrajecten, die veel tijd kosten en moeilijk inpasbaar zijn in de dynamiek van gebiedsontwikkeling. Tegelijkertijd bestaan er alternatieve oplossingen, zoals decentrale energiesystemen, die lokaal vermogen kunnen creëren. Deze oplossingen vragen echter om een andere manier van ontwerpen en afwegen, waarbij energie en ruimte onlosmakelijk met elkaar verbonden zijn.
IEDEM: regie terug in het ontwerpproces
De volgende stap is om deze kennis en inzichten te vatten in een tool die het mogelijk maakt om op basis van eigen parameters energiescenario’s te maken. Deze scenario’s geven weer wat er qua energie mogelijk is. Echter, de keuze die voor het energiesysteem wordt gemaakt, heeft ook invloed op het fysieke ruimtegebruik. Daarom verwerkt de tool ook de benodigde fysieke ruimte in de modellen, om te komen tot passende en werkende oplossingen.
IEDEM richt zich op het ontwikkelen van een digitale tool waarmee gemeenten en ontwikkelaars zelf scenario’s kunnen opstellen voor decentrale energiesystemen. Daarbij wordt direct inzicht gegeven in de ruimtelijke impact binnen een gebied. Energie wordt zo geen randvoorwaarde achteraf, maar een integraal onderdeel van het ruimtelijk ontwerp.
Het doel is om partijen meer regie te geven door het bieden van een tool die hen voorziet van de benodigde kennis en modellen. Dat helpt om het proces rondom woningbouwprojecten te versnellen, ook wanneer netverzwaring nog lang op zich laat wachten. Provincie Gelderland ondersteunt dit traject om zo bij te dragen aan toekomstbestendige gebiedsontwikkeling en het versnellen van de woningbouwopgave in de regio.
Startpunt van een gezamenlijk traject
De kick-off markeert het begin van dit traject. In de komende periode zetten de partners de eerste stappen richting een eerste versie van de tool. De vraag naar een dergelijke tool is hoog, veel gemeenten en gebiedsontwikkelaars werken daarom mee aan de ontwikkeling. Samen werken we iteratief toe naar een tool die praktisch toepasbaar is en daarmee impact heeft op de woningbouwopgave